بهره برداری دیسپاچینگ 3
((( اپراتوري ديسپاچينگ )))
تجهيزات ديسپاچينگ در مركز ديسپاچينگ جهت كنترل و نظارت و نمايش اطلاعات پستها تجهيزات زير نظر گرفته شدهاست . ارتباط ميان اپراتور و سيستم از طريق صفحه تلويزيوني و صفحه ميميك است . اين تجهيزات به اضافه چاپگر جهت ارتباط ماشين و انسان به شمار ميروند .
1.صفحه ميميك صفحه بزرگي است كه نقشه كل شبكه روي آن كشيده شده و وضعيت بريكرها و خطوط بوسيله لامپها سبز و قرمز نشان داده شدهاست . نشاندهندههاي روي صفحه ميميك مطابق شكل زير به قرار ذيل است : 1- نشاندهندههاي بار خط 2- نشاندهندههاي صفحه نام ايستگاه 3- نشاندهندههاي ژنراتور 4- نشاندهندههاي بريكرها
1- نشاندهندههاي بار خط نشاندهنده هاي بار خط عبارتند از چهار لامپ كه نشاندهنده مقدار درصد بار عبوري از خط ميباشند و دولامپ ديگر كه در دو انتهاي چهار لامپ فوق تعبيه شده اند و جهت عبور بار را نشان ميدهند . وضعيت هر يك از چهار لامپ فوق برابر با درصدي از حد بار مجاز خط ميباشد :
2- نشاندهندههاي بريكر نشاندهنده يك بريكر شامل دو عدد لامپ براي هر بريكر است كه وضعيت قطع يا وصل بودن بريكر را نشان ميدهد . بريكر وصل (ON) : روشن قرمز بريكر قطع (OFF) : روشن سبز
تصاوير تلويزيوني (CRT Display) 1- تصوير ليست پستها (Station Directory) يك تصوير روي صفحه نمايش تلويزيوني وجود دارد كه نام تمام پستها نوشته شده است و با انتخاب هر يك تصوير تك خطي آن پست را روي صفحه تلويزيوني (CRT) خواهيم داشت .
2- قالببندي تصوير (Station Tabular) اين تصوير اطلاعات مدارات ايستگاه را به نمايش ميگذارد . مقادير اندازهگيري هر خط در قالب جدولي قابل نمايش هستند.
3- قالببندي تصوير (STN point Attribute) در اين تصوير نام تمام نقاط جمعآوري شده در ايستگاه ، ليست شدهاند . اين ليست شامل نقاط مجازي هم ميشوند .
4- نمايش منحني تغييرات سيستم اسكادا چهار رسمكننده تغييرات منحني زمان حقيقي را داراست . به هر تصوير حداكثر چهار نقطه آنالوگ ميتوان نسبت داد .
((( گزارشات حوادث و اطلاعات )))
فراخواني اطلاعات تاريخي نقاط آنالوگ ميتواند به بايگاني اطلاعات تاريخي اختصاص يابد . مقدار اين نقاط اختصاصيافته به تناوب ذخيره ميشوند . اپراتور ميتواند اطلاعات گذشته اين نقاط را به صورت ليستهاي عددي يا منحنيهاي نمايشي يا رسم منحني مرور نمايد .
اطلاعات تاريخي بر حسب دوره تناوب و مدتزمان جمعآوري اطلاعات دستهبندي شدهاند .
تهيه جداول جدول گزارش ( فايلهاي بايگاني ) از شرايط پايدار شبكه قدرت گزارش تهيه مينمايد . سيستم بطور متناوب مقادير لحظهاي ، متوسط ، نهايي ، پيك و … را محاسبه ميكند . پنج نوع جدول گزارشگيري وجود دارد : 1. جداول روزانه 2. جداول هفتهاي 3. جداول ماهانه 4. جداول شش ساعته 5. جداول پانزده دقيقهاي كه ميتوان از هر كدام اين جداول يك چاپ كامل گرفت .
رسيدگي به آلارم/ حادثه Alarm\Event Handing آلارم/ حادثه : انواع مختلفي از حوادث بوجود ميآيند كه شامل تغيير موقت ايجاد شده در شبكه قدرت و گزارش آنها به مركز ديسپاچينگ ميباشد . حوادث به گروه آلارمها و بدون آلارمها دستهبندي ميشوند. آلارمها توسط اپراتورها درك شده و تغيير وضعيت آنها نياز به تاييد دارد . بدون آلارمها آنهايي هستند كه نياز به تاييد ندارند .
در زير حوادث (Event) و آلارمها (Alarms) تعريف شدهاند :
حوادث : تغيير وضعيت غير اتوماتيك يا اتوماتيك دستگاههاي مختلف و كنترل تجهيزات در شبكه قدرت را حادثه گويند .
آلارمها : - تغيير وضعيتهاي غير اتوماتيك در شبكه - رفتار غير عادي تجهيزات غير اتوماتيك شبكه آشكارشده بوسيله سيستمهاي مركز ديسپاچينگ
اپراتورها ضمن مشاهده وضعيت كلي شبكه بر روي صفحه ميميك ، قادرند دياگرام تك خطي هر پست را به نحوه دلخواه از طريق تصوير (Station directory) بر روي صفحههاي تلويزيوني به نمايش درآورده و تحت نظارت قرار دهند . حال چنانچه هركدام از مقادير آنالوگ كه شامل مقادير مگاوات ، مگاوار ، ولتاژ خطوط و ولتاژ باسبار ميباشند از حدود مورد نظر تجاوز كنند ، ضمن تغيير رنگ مقدار مربوطه ، با آلارم اپراتورها در جريان قرار ميگيرند . همچنين در صورت هر تغيير وضعيت ديجيتال مانند تغيير وضعيت بريكرها ضمن چشمك زدن لامپ …
تجهيزات ديسپاچينگ در مركز ديسپاچينگ جهت كنترل و نظارت و نمايش اطلاعات پستها تجهيزات زير نظر گرفته شدهاست . ارتباط ميان اپراتور و سيستم از طريق صفحه تلويزيوني و صفحه ميميك است . اين تجهيزات به اضافه چاپگر جهت ارتباط ماشين و انسان به شمار ميروند .
1.صفحه ميميك صفحه بزرگي است كه نقشه كل شبكه روي آن كشيده شده و وضعيت بريكرها و خطوط بوسيله لامپها سبز و قرمز نشان داده شدهاست . نشاندهندههاي روي صفحه ميميك مطابق شكل زير به قرار ذيل است : 1- نشاندهندههاي بار خط 2- نشاندهندههاي صفحه نام ايستگاه 3- نشاندهندههاي ژنراتور 4- نشاندهندههاي بريكرها
1- نشاندهندههاي بار خط نشاندهنده هاي بار خط عبارتند از چهار لامپ كه نشاندهنده مقدار درصد بار عبوري از خط ميباشند و دولامپ ديگر كه در دو انتهاي چهار لامپ فوق تعبيه شده اند و جهت عبور بار را نشان ميدهند . وضعيت هر يك از چهار لامپ فوق برابر با درصدي از حد بار مجاز خط ميباشد :
2- نشاندهندههاي بريكر نشاندهنده يك بريكر شامل دو عدد لامپ براي هر بريكر است كه وضعيت قطع يا وصل بودن بريكر را نشان ميدهد . بريكر وصل (ON) : روشن قرمز بريكر قطع (OFF) : روشن سبز
تصاوير تلويزيوني (CRT Display) 1- تصوير ليست پستها (Station Directory) يك تصوير روي صفحه نمايش تلويزيوني وجود دارد كه نام تمام پستها نوشته شده است و با انتخاب هر يك تصوير تك خطي آن پست را روي صفحه تلويزيوني (CRT) خواهيم داشت .
2- قالببندي تصوير (Station Tabular) اين تصوير اطلاعات مدارات ايستگاه را به نمايش ميگذارد . مقادير اندازهگيري هر خط در قالب جدولي قابل نمايش هستند.
3- قالببندي تصوير (STN point Attribute) در اين تصوير نام تمام نقاط جمعآوري شده در ايستگاه ، ليست شدهاند . اين ليست شامل نقاط مجازي هم ميشوند .
4- نمايش منحني تغييرات سيستم اسكادا چهار رسمكننده تغييرات منحني زمان حقيقي را داراست . به هر تصوير حداكثر چهار نقطه آنالوگ ميتوان نسبت داد .
((( گزارشات حوادث و اطلاعات )))
فراخواني اطلاعات تاريخي نقاط آنالوگ ميتواند به بايگاني اطلاعات تاريخي اختصاص يابد . مقدار اين نقاط اختصاصيافته به تناوب ذخيره ميشوند . اپراتور ميتواند اطلاعات گذشته اين نقاط را به صورت ليستهاي عددي يا منحنيهاي نمايشي يا رسم منحني مرور نمايد .
اطلاعات تاريخي بر حسب دوره تناوب و مدتزمان جمعآوري اطلاعات دستهبندي شدهاند .
تهيه جداول جدول گزارش ( فايلهاي بايگاني ) از شرايط پايدار شبكه قدرت گزارش تهيه مينمايد . سيستم بطور متناوب مقادير لحظهاي ، متوسط ، نهايي ، پيك و … را محاسبه ميكند . پنج نوع جدول گزارشگيري وجود دارد : 1. جداول روزانه 2. جداول هفتهاي 3. جداول ماهانه 4. جداول شش ساعته 5. جداول پانزده دقيقهاي كه ميتوان از هر كدام اين جداول يك چاپ كامل گرفت .
رسيدگي به آلارم/ حادثه Alarm\Event Handing آلارم/ حادثه : انواع مختلفي از حوادث بوجود ميآيند كه شامل تغيير موقت ايجاد شده در شبكه قدرت و گزارش آنها به مركز ديسپاچينگ ميباشد . حوادث به گروه آلارمها و بدون آلارمها دستهبندي ميشوند. آلارمها توسط اپراتورها درك شده و تغيير وضعيت آنها نياز به تاييد دارد . بدون آلارمها آنهايي هستند كه نياز به تاييد ندارند .
در زير حوادث (Event) و آلارمها (Alarms) تعريف شدهاند :
حوادث : تغيير وضعيت غير اتوماتيك يا اتوماتيك دستگاههاي مختلف و كنترل تجهيزات در شبكه قدرت را حادثه گويند .
آلارمها : - تغيير وضعيتهاي غير اتوماتيك در شبكه - رفتار غير عادي تجهيزات غير اتوماتيك شبكه آشكارشده بوسيله سيستمهاي مركز ديسپاچينگ
اپراتورها ضمن مشاهده وضعيت كلي شبكه بر روي صفحه ميميك ، قادرند دياگرام تك خطي هر پست را به نحوه دلخواه از طريق تصوير (Station directory) بر روي صفحههاي تلويزيوني به نمايش درآورده و تحت نظارت قرار دهند . حال چنانچه هركدام از مقادير آنالوگ كه شامل مقادير مگاوات ، مگاوار ، ولتاژ خطوط و ولتاژ باسبار ميباشند از حدود مورد نظر تجاوز كنند ، ضمن تغيير رنگ مقدار مربوطه ، با آلارم اپراتورها در جريان قرار ميگيرند . همچنين در صورت هر تغيير وضعيت ديجيتال مانند تغيير وضعيت بريكرها ضمن چشمك زدن لامپ …
تعاريف و نقش مخابرات در مراكز ديسپاچينگ
مخابرات ، انتقال انرژي اطلاعات ، از راه دور به روش
الكتريكي است . انرژي اطلاعات به طرف مقابل يا توسط سيمهاي خوبي كه با
عايق پوشيده شدهاند به نام خطوط انتقال ، منتقل ميشود و يا از طريق
اتمسفر ، بدون استفاده از سيمها و بوسيله شبكه راديويي صورتگيرد .
توسعه منابع توليد ، انتقال و توزيع الكتريكي ، نياز مبرم به وجود يك شبكه ارتباطي بين نقاط كليدي سيستم برقرساني مثل مراكز توليد ، تبديل ، تصميمگيري و توزيع كه اكثر در فواصل دور از هم واقع شدهاند بوجود آوردهاست . سيستمهاي مخابراتي در صنعت آب و برق همچون شبكه اعصاب در بدن انسان ، داراي نقش و اهميت فراواني در اداره اين صنايع و تامين آب و برق مورد نياز كشور است .
از آنجاييكه وظيفه كنترل فركانس به عهده مركز ديسپاچينگ ملي است ، لازم است كه كليه نيروگاهها و پستها با اين مركز ارتباط داشته و اطلاعات آنها دريافت گردند .
در SCC دو نوع ارتباط وجود دارد : يكي ارتباط مستقيم نيروگاههاي كشور با اين مركز و ديگري ارتباط مناطق مختلف كشور (AOC) با SCC كه لينك نام داشته و حاوي اطلاعات كليه نيروگاهها و پستهاي موجود در آن منطقه ميباشد . كاربرد اصلي سيستمهاي مخابرات در وزارت نيرو عبارتند از : الف) انتقال انواع پيامهاي صوتي ، تصويري و ارتباط پايانههاي كامپيوتر ب) انتقال اطلاعات به منظور كنترل اتوماتيك شبكه و مونيتورينگ ت) انتقال پيامهاي حفاظت از راه دور شبكه توليد و انتقال برق
سرويسهاي ارتباطي مورد نياز شبكه ميتواند توسط هريك از پنج فرم زير تامين شود : 1. خطوط سيمي و كابلها 2. حامل روي خط قدرت (PLC) 3. مايكرويو 4. فيبر نوري 5. ماهواره اي
روش خط سيمي وكابلها روش خط سيمي وكابلها سادهترين روش مورد دسترس ميباشد ، همانطور كه از نامش پيداست ، در اين روش فقط يك ارتباط مستقيم بين دو نقطه كه شامل يك سيستم ( با يك زوجسيم ) است ، برقرار ميكند . استفاده از سه فاز خطوط انتقال فشار قوي را براي ارسال كرير PLC مينامند .
روش مايكرويو : علم مايكرويو تعريف استانداري ندارد . ميتوان گفت شاخهاي از علم الكترونيك ـ الكترومغناطيس در باند فركانس 1GHz تا 30GHz است . اين باند فركانس بالايي است و به همين دليل ميتوان ناقل اطلاعات وسيعي باشد .
روش فيبر نوري : استفاده از خطوط مخابراتي فيبر نوري همراه با سيمهاي زمين شبكههاي انتقال برق كشور (Optical Ground Wire () در جهت ايجاد يك شبكه زيربنايي مخابراتي پرظرفيت تمام ديجيتال همواره در مد نظر بودهاست كه جديداً اقدامات علمي در اين رابطه صورت گرفته است .
حامل روي خط قدرت PLC : استفاده از خطوط فشار قوي به عنوان محيط انتقال علائم ارتباطي و حفاظتي ( مكالمات صوتي ، سيگنالهاي ديتاي ديسپاچينگ ، انتقال پيامهاي تلهتايپي و تلگرافي و همچنين حفاظت از راه دور (Tele protection) سالهاست كه در وضعيت برق رواج دارد . از دلايل اين امر ، امتيازات فني و اقتصادي ، دارا بودن قابليتهاي مناسب ارتباطي و بخصوص استقلال از شبكههاي عمومي و درجه اطمينان بالاي اين شيوه مخابراتي است .
تجهيزات شبكه مخابراتي PLC عباراتند از : پايانههاي PLC پايانههاي حفاظت از راه دور تله موج Line Trap واحد تطبيق امپدانس LMU خازن پيوند CVT
اجزاي يك سيستم PLC عبارتند از :
1 - خازنهاي كوپلاژ Coupling Capacitors خازن داري يك امپدانس ميباشد كه رابطه آن با فركانس و ظرفيت خازن بصورت زير است : Xc=1\cw=1\2 fc مشاهده ميگردد كه امپدانس خازن در مقابل فركانسهاي بالا نزديك صفر بوده و در مقابل 300 فركانسهاي پايين مقدار دارد . لذا از خازن جهت جداكردن سيگنال كرير 50KHz از سيگنال قدرت استفاده ميگردد .
2- تله موج Line trap تله موج دستگاهي است كه بصورت سري وارد خط فشار قوي ميگردد و در حقيقت شامل يك بوبين ميباشد . امپدانس بوبين بصورت زير است : X1=Lw=2fl كه مشاهده ميگردد اين امپدانس فركانسهاي پايين را عبور داده و در مقابل فركانسهاي بالا از خود مقاومت نشان ميدهد . لذا از اين خاصيت استفاده كرده و از عبور سيگنال كرير به تجهيزات قدرتي نصبشده در پست كه شامل بريكرها ، برقگيرها و … ميباشد جلوگيري ميكند . مقدار نامي Ln بر اساس تحمل ولتاژ مربوط به فركانس شبكه قدرت بايد تعيين گردد .
3 - تنظيمكنندههاي خط LMV تنظيمكنندههاي خط LMV خازن كوپلاژ ، هدف كوپلينگ سيگنال كرير به خط را تامين ميكند . در ضمن اين خازن يك راكتانس به خط اعمال ميكند . به منظور كوپل موثر سيگنال جريان كرير به خط قدرت اين راكتانس خازني بايد حذف شود تا بار مقاومتي به فرستنده كرير واگذار شود . به منظور حذف راكتانس خازني (Xc) يك سري سلف استفاده ميشود . اين سلفها طوري تنظيم شدهاند كه راكتانس آن (X1) برابر راكتانس خازني باشد . لذا يكديگر را حذف ميكنند كه باعث ميشود يك مقاومت خيلي كوچك بوجود آيد
انواع كوپلاژ
كوپلاژ فاز به زمين در اين روش دستگاه كرير بين هادي و زمين قرار ميگيرد . تنها به يك خازن كوپلاژ و يك تله موج در اين روش براي هر نقطه كوپلاژ احتياج ميگردد . بنابراين سيستم مزبور از نظر اقتصادي مقرون به صرفه براي عمل كوپلاژ ميباشد . ولي معمولاً داراي مقدار تضعيف بيشتر نسبت به روش كوپلاژ فاز به فاز بوده و ايمني كمتري در قبال حوادث اتصال زمين روي دو فاز خواهد داشت . قابل يادآوري است كه گرچه عمل كوپلاژ بين دوفاز و زمين عمل انتقال باعث پيچيدهشدن وضعيت دو هادي فازهاي ديگر ميشود . به دليل مزيتهاي اقتصادي روش كوپلاژ فاز به زمين در مواردي كه اشكال روي خطوط در حالت بحراني ايجاد نكند و كارايي با درجه بالايي از خطوط مورد انتظار نباشد ميتواند از ارجحيت براي انتخاب برخوردار گردد .
كوپلاژ فاز به فاز در اين روش دو خازن كوپلاژ و دو تله موج براي هر نقطه كوپلاژ مورد نياز ميباشد و تجهيزات مورد نياز در اين روش تقريباً دو برابر نوع كوپلاژ فاز به زمين ميباشد و اين روش داراي مزاياي متعددي ميباشد كه پايينبودن ضريب تضعيف ، قابليت اطمينان در مقابل اشكالات مخابراتي بر اثر حوادث روي خطوط و داراي حالت تداخلي كمتر در رابطه با تشعشع و اثرات القايي ميباشد . از آنجاييكه بيشتر حوادث بصورت تك فاز اتفاق ميافتد ، اين روش داراي احتمال ايمني بيشتري ميباشد .
كوپلاژ بين مداري (Inter Circuit copling) موقعيكه دو شبكه ولتاژ قوي بدون انفصال روي دكلها يا برجكها در كنار هم قرار دارند ، ميتوان يك فاز از يك شبكه جهت كوپلاژ ديفرانسيل دوبل استفاده نمود . با اين روش كوپلاژ ارتباطات حتي در زماني كه يكي از مدارهاي قدرت خارج از بهره برداري گردد هم حفظ ميشود . در اين روش چنانچه يكي از مدارها بطور كامل قطع يا زمين شود ، باز ارتباط از طريق مسير ديگر امكانپذير خواهد بود .
كوپلاژ از طريق سيم زمين ايزوله شده (Insulated earth wire coupling) معمولاً بر روي خطوط فشار قوي ، خصوصاً روي خطوط بيشتر از 110KV از يك يا چند سيم زمين كه بر روي دكلها هستند استفاده ميشود . اين سيستم به منظور حفاظت از رعد و برق و همچنين براي كاهش ولتاژ پلهاي حاصل از اتصال زمين پست بكار ميرود . به علاوه سيم زمين اثرات القايي ناشي از اتصال زمين در خطوط فشار قوي را به حداقل ميرساند .
سيم زمين معمولاً متصل به دكل بوده و اگر آنها ايزوله گردد راندمان كار آنها پايين نميآيد و به همين علت ميتوان از آن به عنوان كانال ارتباطي استفاده كرد. در مقايسه با حالتهاي قبل ، ولتاژ و جريان نامي وسايل بكار رفته كمتر ميباشد . معايب اين روش عبارتند از : - تضعيف زياد - قيمت زياد نصب ايزولاتورها
روش مايكرويو : هر چه فركانس انرژي انتقالي بوسيله خطوط انتقال انرژي بيشتر باشد ، جريان جاريشده در سيمها از لايههاي خارجي آن عبور ميكند ، بنابراين در فركانسهاي خيلي بالا لايههاي داخلي سيمها اثري در عبور جريان ندارند . لذا ميتوان سيمها را توخالي انتخاب كرد . پديده فوق بنام اثر پوستي معروف است كه از اين خاصيت در امواج مايكرويو استفاده ميشود و كابلهاي مخصوصي جهت انتقال اين امواج ساختهاند كه به نام موجبر (Wave guide) شناخته ميشوند و داراي افت كمتري هستند .
موجبرها داراي انواع مختلفي ميباشند كه بوسيله شكل سطح مقطع آنها كه ممكن است مستطيل ، دايره و يا بيضي باشند ، مشخص ميشوند .
تعريف آنتن : آنتن وسيلهاي است كه انرژي الكتريكي را به امواج الكترومغناطيس و يا امواج الكترومغناطيس را به انرژي الكتريكي تبديل ميكند . در باند مايكرويو خاصيت و فرم امواج الكترومغناطيس با امواج پايينتر فرق ميكند و به همين دليل جهت انتشار و دريافت آنها نميتوان از آنتنهاي معمولي استفاده كرد ، بلكه از آنتنهاي مخصوصي كه نمونه متداول آن آنتن سهموي شكل و يا پارابوليك است ، استفاده ميشود . نحوه تشعشع در آنها بدين گونه است كه خروجي فرستنده توسط « موجبر » در فاصله كانوني آنتن قرار ميگيرد و امواج از آنجا به سطح صيقلي پارابوليك برخورد كرده و سپس بصورت يك دسته امواج سطحي صيقلي را ترك ميكنند .
آنتنهاي مايكرويو امواج را به طريق مستقيم منتشر ميكنند و براي ارتباط بايد دو آنتن در ديد يكديگر باشند ، در مواقعي كه بنا به عللي دو آنتن در ديد يكديگر قرار نگيرند از منعكسكنندهها استفاده ميكنند و نحوه كار آنها همانند آينهها ميباشد . منعكسكنندهها هيچ نقشي از نظر تقويت امواج ندارند ( حتي باعث افت نيز ميشوند ) و وظيفه آنها جهت دادن سيگنالهاي دريافتي و ارسال به طرف آنتن است .
در بعضي مواقع بنا به عللي فاصله خط انتقال موجبر از فرستنده تا محل انتشار امواج زياد ميباشد از منعكسكنندهها استفاده ميشود . به عنوان مثال اگر محل انتشار امواج در بالاي دكل باشد و در اين حالت اگر آنتن در آن محل نصب شود طول استفاده شده از خط موجبر زياد بوده و بنابراين افت آن زياد ميشود . جهت كمكردن افت خط آنتن پايين دكل قرار ميدهند و سمت انتشار آنتن را بطرف منعكسكننده بالاي دكل هدايت ميكنند و سپس منعكسكننده وظيفه انتشار امواج را در فضا به عهده ميگيرد .
روش استفاده از فيبر نوري در اين روش با تغيير ساختار سيم زمين و جايگزيني يك پا چند سيم با تيوپهاي فولادي حاوي فيبر نوري ضمن حفظ خواص مكانيكي و الكتريكي سيم زمين قادر به استفاده از سيمها به جاي خطوط مخابراتي هستيم . يك تيوپ فولادي تا ميزان 36 عدد فيبر نوري را در خود جاي ميدهد . لذا با جايگزيني 3 عدد تيوپ فولادي . تعداد فيبر نوري را ميتوان تا ميزان 108 عدد افزايش داد .
انتقال دادهها از طريق فيبر نوري فيبرهاي نوري موجبرهايي از جنس شيشه ( سيليكا SIO2 ) ميباشند كه از دو لايه هسته و غلاف تشكيل شدهاند . نور در هسته فيبر نوري انتشار مييايند و غلاف به دليل آنكه ضريب شكست پايينتري دارد ، با توجه به انكسار كلي به عنوان حصاري از خارج آن ميگردد .
اما نور تنها حامل (Carrier) اطلاعات ميباشد ( نه خود آن ) بنابراين ميبايست روي آن عمل مدولاسيون (Modulation) انجام گيرد . مدولاسيون به معني تغيير از مشخصههاي حامل ( در اينجا دامنه يا شدت نور ) متناسب با اطلاعات است . در سامانههاي مخابراتي نوري اين عمل توسط نيمههاديهاي ليزري ميگيرد .
علاوه بر نيمههاديهاي ليزري ، آشكارسازهاي نوري (Photo detector) نيز نقش مهمي در ايجاد ارتباط از طريق فيبر نوري دارند . آشكارسازهاي نوري عمل تبديل انرژي نوراني را به انرژي الكتريكي انجام ميدهند .
اما همانگونه كه اشاره شد ، ظرفيت انتقال فيبرهاي نوري بسيار زياد است . براي استفاده بهينه از چنين ظرفيتي وسايلي بنام ادغامكننده (Multi plexer) در دو انتهاي خط ارتباطي قرار ميدهند . ادغامكنندهها عمل چيدن كانالها را در محيط انتقال ( در اينجا فيبر نوري ) به نحوي كه مجدداً قابل تفكيك از يكديگر باشند ، انجام ميدهند . ادغامكنندهها همچنين امكان قرار گرفتن كانالهايي كه شكل اطلاعات آنها متفاوت است ( مثل دادهها ، مكالمهها ، صوت و تصوير ) در يك محيط انتقال فراهم ميآورند .
ارسال اطلاعات به مركز ( تلهمتري ) ارسال اطلاعات به مسافتهاي طولاني معمولاً توسط امواج راديويي ، الكترومغناطيسي ، سيم ، فيبر نوري و نمايش آنها در يك نقطه جهت نظارت و كنترل تجهيزات شبكه فشار قوي را تله متري گويند .
جهت ارسال اطلاعات هر ايستگاه به مركز تجهيزات زير نياز ميباشد . ( تجهيزات تله متري كه بايد در محل پست نصب گردد ) :
1. پايانه راه دور RTU 2. واسطه ولتاژ بالا HVI 3. مارشلينگ راك Marshaling rack 4. شارژ 48 ساعته مستقيم 48 V DC 5. باتري 6. وسايل مخابراتي
در يك سيستم تله متري تمامي وروديهاي آنالوگ به پايانه راه كه دور از طريق كابين واسطه HVI شامل تعدادي ترانسديوسرهاي وات ، وار و ترانسديوسرهاي ولتاژ ميباشند انجام ميگيرد . مقادير ديجيتال بطور مستقيم از كابين مارشلبنگ راك به كابين پايانههاي راه دور انجام ميگيرد . خروجي هاي راه دور از طريق رلههاي موجود در كابين ولتاژ بالا انجام ميگيرد . مجموعه پايانه راه دور و واسطه ولتاژ بالا با يكديگر اينترفيس بين سيستم مركز و شبكه الكتريكي هستند .
پايانههاي راه دور سيستم ديسپاچينگ سه قسمت يعني مدارهاي واسطه ، پايانههاي و مركز كنترل را شامل ميشود . مدارهاي واسطه شامل تجهيزاتي هستند كه براي ارتباط ايستگاهها با پايانهها بكار ميروند . پايانهها با توجه به اينكه در سيستمهاي ديسپاچينگ به تعداد زيادي از آنها وجود دارد و درصد بالاي هزينه پايانهها نسبت به هزينه كل سيستم ديسپاچينگ از اهميت بالايي برخوردار هستند .
براي انتقال اطلاعات از پايانههاي دور دست به مراكز كنترل از روش هاي مختلفي جهت برقراري ارتباط استفاده ميگردد كه به دو صورت عمده ميتوان به دو روش زير اشاره نمود :
الف) روش آزاد : در سيستم مبتني بر روش آزاد ، پايانه ، تقاضاي فرستادن اطلاعات به مركز را مينمايد و چنانچه كانال مخابراتي آماده باشد ، انتقال اطلاعات انجام ميگيرد .
ب) روش نوبتي: در سيستم مبتني بر روش نوبتي ، كامپيوتر ايستگاه مركزي به نوبت از پايانهها ، سوال مينمايد كه آيا اطلاعاتي براي فرستادن دارند يا خير؟ چنانچه پايانهها اطلاعاتي براي فرستادن داشته باشند آنرا ارسال ميدارند وگرنه جواب منفي ميدهند .
در پي برقرار شدن ارتباط با استفاده از هر يك از روشهاي نوبتي يا آزاد ميتوان يكي از دو طريقه زير را جهت انتخاب و ارسال مقادير به ايستگاه مركزي برگزيد :
الف) فرستادن تمامي اطلاعات پايانه پايانه در اين حالت تمامي مقادير اندازهگيري شده را اعم از اينكه نسبت به مقادير قبلي خويش تغيير كرده باشند يا خير ارسال ميدارند . ب) فرستادن اطلاعات تغييركرده پايانه در اين حالت اطلاعات جاري را با اطلاعات قبلي مقايسه نموده و چنانچه تغييراتي بيشتر از يك حد متعارف داشته باشند ، آنها را به مركز ارسال ميدارد .
دو نوع ارسال اطلاعات داريم :
1- مقادير اطلاعات پيام آن اطلاعاتي است كه گاه و بيگاه بوسيله كاربر تقاضا ميشود مثل اتفاقات ، پارامترهاي رلههاي حفاظتي و بقيه مواردي كه نياز به پاسخگويي و ارسال ندارد . مقادير اطلاعات ، آن مقاديري هستند كه بهوسيله تجهيزات خاصي بطور دائم اندازهگيري و ارسال ميگردند .
عملكرد سيستم كنترل از راه دور شبكه برق بصورت بيدرنگ است . ( به اين معني كه پاسخ زماني سيستم نسبت به پيشامدها بسيار سريع است ) در حالي كه انتقال اطلاعات در محيطهاي با نويز بالا و سرعت كم انجام ميشود . در چنين شرايط پروتكل انتقال اطلاعات بايد از مشخصات ويژهاي برخوردار باشد . پروتكل ارتباطي مراكز ديسپاچينگ هيتاچي HDLC ميباشد .
پايانه (RTU) : سيستم ميكروپروسسوري نصب شده در محل نيروگاهها و پستهاست كه از يكسو اطلاعات آنها را جمعآوري كرده و به مركز كنترل ارسال ميكند و از سوي ديگر فرمانهاي كنترل مركز را به پست هاي و نيروگاهها اعمال ميكند .
به منظور جمعآوري اطلاعات مورد نياز شبكه و اعمال فرمانهاي مورد درخواست مركز كنترل ملي و منطقهاي لازم است پايانه مدولهاي زير را داشته باشد . - مدول اصلي : شامل سختافزار و نرمافزار لازم به منظور جمعآوري اطلاعات از مدولهاي ورودي ، اعمال فرمان به مدولهاي خروجي ، نگهداري اطلاعات در پايگاه اطلاعاتي ، هسته نرمافزاري چندكاره زمان بيدرنگ و نرمافزار تبادل اطلاعات با مركز ميباشد .
- مدول واسطه مخابراتي : شامل سختافزار و نرمافزار لازم به منظور انجام لايههاي اول و دوم پروتكل مخابراتي - مودم : به منظور مدولاسيون و دمدولاسيون سيگنال خط مودم وسيلهاي است كه اطلاعات ديجيتال را به فرم مناسب جهت انتقال از طريق خط انتقال اطلاعات تغيير ميدهد و بالعكس سيگنال را از خط دريافتكرده و سيگنال اطلاعاتي مورد نياز را جدا نموده و تحويل سيستم پردازشگر اطلاعات ميدهد . - مدول ورودي ديجيتال ( DI ): به منظور جمعآوري اطلاعات مربوط به وضعيت آلارم ها - MTE : به منظور در هم آميختن و جدا سازي سيگنالهاي صحبت و داده - مبدل ورودي آنالوگ ( AI ): به منظور جمعآوري اطلاعاتي از قبيل ولتاژ ، توان اكتيو و راكتيو - مدول خروجي ديجيتال ( DO ): به منظور اعمال فرمانهاي مربوط به باز و بستهكردن كليدها
2- جمعآوري و پردازش اطلاعات پايانه متناوباً اطلاعات پست يا نيروگاه نصبشده در آن را جمعآوري ميكند . اين اطلاعات توسط مدولهاي ورودي آنالوگ و ديجيتال قابل دسترسي بوده و شامل موارد ذكرشده در زير ميباشد :
1. اطلاعات ديجيتال :اين اطلاعات شامل وضعيت كليدها، تپ ترانسها ويا آلارمهاي تجهيزات پست ميباشند. 2. اطلاعات آنالوگ : اين اطلاعات شامل مقادير ولتاژ، توان اكتيو و توان راكتيو ميباشد . اين اطلاعات توسط پايانه جمعآوري ميگردند و در صورت درخواست مركز براي آن ارسال ميگردند . به طور معمول در يك سيستم جمعآوري اطلاعات هنگامي كه مقادير اندازهگيري شده از پايانه به ايستگاه مركزي مخابره گشتند ، عمليات زير توسط پردازنده هاي مركزي انجام ميگيرد : أ. مقادير مخابرهشده به واحدهاي مهندسي تبديل ميگردند. ب. مقادير مهندسي بند ( الف ) در پايگاه اطلاعاتي نوشته ميشوند . ت. تمام مقادير بند ( ب ) در چهارچوب حدود تعيينشده توسط مركز كنترل مورد بررسي و بازبيني قرار ميگيرند. ث. براي آن دسته از مقادير بند ( ت ) كه خارج از حدود تعيينشده باشند يك سري برنامههاي نرمافزاري خاص فعال ميشوند و نتيجه به اطلاع كاركنان مركز كنترل رسانيده ميشود . ساختار پايانههاي راه دور ( RTU ) هر پايانه شامل يك واحد اصلي و يك واحد E & M ميباشد . واحدهاي اصلي شامل بردهاي تغذيه ، انتخاب خطوط، مودم ، تقويتكنندههاي وروديهاي ديجيتال ، مبدلهاي آنالوگ به ديجيتال (A/D) ديگر بردهاي لازم ميباشد .
توسعه منابع توليد ، انتقال و توزيع الكتريكي ، نياز مبرم به وجود يك شبكه ارتباطي بين نقاط كليدي سيستم برقرساني مثل مراكز توليد ، تبديل ، تصميمگيري و توزيع كه اكثر در فواصل دور از هم واقع شدهاند بوجود آوردهاست . سيستمهاي مخابراتي در صنعت آب و برق همچون شبكه اعصاب در بدن انسان ، داراي نقش و اهميت فراواني در اداره اين صنايع و تامين آب و برق مورد نياز كشور است .
از آنجاييكه وظيفه كنترل فركانس به عهده مركز ديسپاچينگ ملي است ، لازم است كه كليه نيروگاهها و پستها با اين مركز ارتباط داشته و اطلاعات آنها دريافت گردند .
در SCC دو نوع ارتباط وجود دارد : يكي ارتباط مستقيم نيروگاههاي كشور با اين مركز و ديگري ارتباط مناطق مختلف كشور (AOC) با SCC كه لينك نام داشته و حاوي اطلاعات كليه نيروگاهها و پستهاي موجود در آن منطقه ميباشد . كاربرد اصلي سيستمهاي مخابرات در وزارت نيرو عبارتند از : الف) انتقال انواع پيامهاي صوتي ، تصويري و ارتباط پايانههاي كامپيوتر ب) انتقال اطلاعات به منظور كنترل اتوماتيك شبكه و مونيتورينگ ت) انتقال پيامهاي حفاظت از راه دور شبكه توليد و انتقال برق
سرويسهاي ارتباطي مورد نياز شبكه ميتواند توسط هريك از پنج فرم زير تامين شود : 1. خطوط سيمي و كابلها 2. حامل روي خط قدرت (PLC) 3. مايكرويو 4. فيبر نوري 5. ماهواره اي
روش خط سيمي وكابلها روش خط سيمي وكابلها سادهترين روش مورد دسترس ميباشد ، همانطور كه از نامش پيداست ، در اين روش فقط يك ارتباط مستقيم بين دو نقطه كه شامل يك سيستم ( با يك زوجسيم ) است ، برقرار ميكند . استفاده از سه فاز خطوط انتقال فشار قوي را براي ارسال كرير PLC مينامند .
روش مايكرويو : علم مايكرويو تعريف استانداري ندارد . ميتوان گفت شاخهاي از علم الكترونيك ـ الكترومغناطيس در باند فركانس 1GHz تا 30GHz است . اين باند فركانس بالايي است و به همين دليل ميتوان ناقل اطلاعات وسيعي باشد .
روش فيبر نوري : استفاده از خطوط مخابراتي فيبر نوري همراه با سيمهاي زمين شبكههاي انتقال برق كشور (Optical Ground Wire () در جهت ايجاد يك شبكه زيربنايي مخابراتي پرظرفيت تمام ديجيتال همواره در مد نظر بودهاست كه جديداً اقدامات علمي در اين رابطه صورت گرفته است .
حامل روي خط قدرت PLC : استفاده از خطوط فشار قوي به عنوان محيط انتقال علائم ارتباطي و حفاظتي ( مكالمات صوتي ، سيگنالهاي ديتاي ديسپاچينگ ، انتقال پيامهاي تلهتايپي و تلگرافي و همچنين حفاظت از راه دور (Tele protection) سالهاست كه در وضعيت برق رواج دارد . از دلايل اين امر ، امتيازات فني و اقتصادي ، دارا بودن قابليتهاي مناسب ارتباطي و بخصوص استقلال از شبكههاي عمومي و درجه اطمينان بالاي اين شيوه مخابراتي است .
تجهيزات شبكه مخابراتي PLC عباراتند از : پايانههاي PLC پايانههاي حفاظت از راه دور تله موج Line Trap واحد تطبيق امپدانس LMU خازن پيوند CVT
اجزاي يك سيستم PLC عبارتند از :
1 - خازنهاي كوپلاژ Coupling Capacitors خازن داري يك امپدانس ميباشد كه رابطه آن با فركانس و ظرفيت خازن بصورت زير است : Xc=1\cw=1\2 fc مشاهده ميگردد كه امپدانس خازن در مقابل فركانسهاي بالا نزديك صفر بوده و در مقابل 300 فركانسهاي پايين مقدار دارد . لذا از خازن جهت جداكردن سيگنال كرير 50KHz از سيگنال قدرت استفاده ميگردد .
2- تله موج Line trap تله موج دستگاهي است كه بصورت سري وارد خط فشار قوي ميگردد و در حقيقت شامل يك بوبين ميباشد . امپدانس بوبين بصورت زير است : X1=Lw=2fl كه مشاهده ميگردد اين امپدانس فركانسهاي پايين را عبور داده و در مقابل فركانسهاي بالا از خود مقاومت نشان ميدهد . لذا از اين خاصيت استفاده كرده و از عبور سيگنال كرير به تجهيزات قدرتي نصبشده در پست كه شامل بريكرها ، برقگيرها و … ميباشد جلوگيري ميكند . مقدار نامي Ln بر اساس تحمل ولتاژ مربوط به فركانس شبكه قدرت بايد تعيين گردد .
3 - تنظيمكنندههاي خط LMV تنظيمكنندههاي خط LMV خازن كوپلاژ ، هدف كوپلينگ سيگنال كرير به خط را تامين ميكند . در ضمن اين خازن يك راكتانس به خط اعمال ميكند . به منظور كوپل موثر سيگنال جريان كرير به خط قدرت اين راكتانس خازني بايد حذف شود تا بار مقاومتي به فرستنده كرير واگذار شود . به منظور حذف راكتانس خازني (Xc) يك سري سلف استفاده ميشود . اين سلفها طوري تنظيم شدهاند كه راكتانس آن (X1) برابر راكتانس خازني باشد . لذا يكديگر را حذف ميكنند كه باعث ميشود يك مقاومت خيلي كوچك بوجود آيد
انواع كوپلاژ
كوپلاژ فاز به زمين در اين روش دستگاه كرير بين هادي و زمين قرار ميگيرد . تنها به يك خازن كوپلاژ و يك تله موج در اين روش براي هر نقطه كوپلاژ احتياج ميگردد . بنابراين سيستم مزبور از نظر اقتصادي مقرون به صرفه براي عمل كوپلاژ ميباشد . ولي معمولاً داراي مقدار تضعيف بيشتر نسبت به روش كوپلاژ فاز به فاز بوده و ايمني كمتري در قبال حوادث اتصال زمين روي دو فاز خواهد داشت . قابل يادآوري است كه گرچه عمل كوپلاژ بين دوفاز و زمين عمل انتقال باعث پيچيدهشدن وضعيت دو هادي فازهاي ديگر ميشود . به دليل مزيتهاي اقتصادي روش كوپلاژ فاز به زمين در مواردي كه اشكال روي خطوط در حالت بحراني ايجاد نكند و كارايي با درجه بالايي از خطوط مورد انتظار نباشد ميتواند از ارجحيت براي انتخاب برخوردار گردد .
كوپلاژ فاز به فاز در اين روش دو خازن كوپلاژ و دو تله موج براي هر نقطه كوپلاژ مورد نياز ميباشد و تجهيزات مورد نياز در اين روش تقريباً دو برابر نوع كوپلاژ فاز به زمين ميباشد و اين روش داراي مزاياي متعددي ميباشد كه پايينبودن ضريب تضعيف ، قابليت اطمينان در مقابل اشكالات مخابراتي بر اثر حوادث روي خطوط و داراي حالت تداخلي كمتر در رابطه با تشعشع و اثرات القايي ميباشد . از آنجاييكه بيشتر حوادث بصورت تك فاز اتفاق ميافتد ، اين روش داراي احتمال ايمني بيشتري ميباشد .
كوپلاژ بين مداري (Inter Circuit copling) موقعيكه دو شبكه ولتاژ قوي بدون انفصال روي دكلها يا برجكها در كنار هم قرار دارند ، ميتوان يك فاز از يك شبكه جهت كوپلاژ ديفرانسيل دوبل استفاده نمود . با اين روش كوپلاژ ارتباطات حتي در زماني كه يكي از مدارهاي قدرت خارج از بهره برداري گردد هم حفظ ميشود . در اين روش چنانچه يكي از مدارها بطور كامل قطع يا زمين شود ، باز ارتباط از طريق مسير ديگر امكانپذير خواهد بود .
كوپلاژ از طريق سيم زمين ايزوله شده (Insulated earth wire coupling) معمولاً بر روي خطوط فشار قوي ، خصوصاً روي خطوط بيشتر از 110KV از يك يا چند سيم زمين كه بر روي دكلها هستند استفاده ميشود . اين سيستم به منظور حفاظت از رعد و برق و همچنين براي كاهش ولتاژ پلهاي حاصل از اتصال زمين پست بكار ميرود . به علاوه سيم زمين اثرات القايي ناشي از اتصال زمين در خطوط فشار قوي را به حداقل ميرساند .
سيم زمين معمولاً متصل به دكل بوده و اگر آنها ايزوله گردد راندمان كار آنها پايين نميآيد و به همين علت ميتوان از آن به عنوان كانال ارتباطي استفاده كرد. در مقايسه با حالتهاي قبل ، ولتاژ و جريان نامي وسايل بكار رفته كمتر ميباشد . معايب اين روش عبارتند از : - تضعيف زياد - قيمت زياد نصب ايزولاتورها
روش مايكرويو : هر چه فركانس انرژي انتقالي بوسيله خطوط انتقال انرژي بيشتر باشد ، جريان جاريشده در سيمها از لايههاي خارجي آن عبور ميكند ، بنابراين در فركانسهاي خيلي بالا لايههاي داخلي سيمها اثري در عبور جريان ندارند . لذا ميتوان سيمها را توخالي انتخاب كرد . پديده فوق بنام اثر پوستي معروف است كه از اين خاصيت در امواج مايكرويو استفاده ميشود و كابلهاي مخصوصي جهت انتقال اين امواج ساختهاند كه به نام موجبر (Wave guide) شناخته ميشوند و داراي افت كمتري هستند .
موجبرها داراي انواع مختلفي ميباشند كه بوسيله شكل سطح مقطع آنها كه ممكن است مستطيل ، دايره و يا بيضي باشند ، مشخص ميشوند .
تعريف آنتن : آنتن وسيلهاي است كه انرژي الكتريكي را به امواج الكترومغناطيس و يا امواج الكترومغناطيس را به انرژي الكتريكي تبديل ميكند . در باند مايكرويو خاصيت و فرم امواج الكترومغناطيس با امواج پايينتر فرق ميكند و به همين دليل جهت انتشار و دريافت آنها نميتوان از آنتنهاي معمولي استفاده كرد ، بلكه از آنتنهاي مخصوصي كه نمونه متداول آن آنتن سهموي شكل و يا پارابوليك است ، استفاده ميشود . نحوه تشعشع در آنها بدين گونه است كه خروجي فرستنده توسط « موجبر » در فاصله كانوني آنتن قرار ميگيرد و امواج از آنجا به سطح صيقلي پارابوليك برخورد كرده و سپس بصورت يك دسته امواج سطحي صيقلي را ترك ميكنند .
آنتنهاي مايكرويو امواج را به طريق مستقيم منتشر ميكنند و براي ارتباط بايد دو آنتن در ديد يكديگر باشند ، در مواقعي كه بنا به عللي دو آنتن در ديد يكديگر قرار نگيرند از منعكسكنندهها استفاده ميكنند و نحوه كار آنها همانند آينهها ميباشد . منعكسكنندهها هيچ نقشي از نظر تقويت امواج ندارند ( حتي باعث افت نيز ميشوند ) و وظيفه آنها جهت دادن سيگنالهاي دريافتي و ارسال به طرف آنتن است .
در بعضي مواقع بنا به عللي فاصله خط انتقال موجبر از فرستنده تا محل انتشار امواج زياد ميباشد از منعكسكنندهها استفاده ميشود . به عنوان مثال اگر محل انتشار امواج در بالاي دكل باشد و در اين حالت اگر آنتن در آن محل نصب شود طول استفاده شده از خط موجبر زياد بوده و بنابراين افت آن زياد ميشود . جهت كمكردن افت خط آنتن پايين دكل قرار ميدهند و سمت انتشار آنتن را بطرف منعكسكننده بالاي دكل هدايت ميكنند و سپس منعكسكننده وظيفه انتشار امواج را در فضا به عهده ميگيرد .
روش استفاده از فيبر نوري در اين روش با تغيير ساختار سيم زمين و جايگزيني يك پا چند سيم با تيوپهاي فولادي حاوي فيبر نوري ضمن حفظ خواص مكانيكي و الكتريكي سيم زمين قادر به استفاده از سيمها به جاي خطوط مخابراتي هستيم . يك تيوپ فولادي تا ميزان 36 عدد فيبر نوري را در خود جاي ميدهد . لذا با جايگزيني 3 عدد تيوپ فولادي . تعداد فيبر نوري را ميتوان تا ميزان 108 عدد افزايش داد .
انتقال دادهها از طريق فيبر نوري فيبرهاي نوري موجبرهايي از جنس شيشه ( سيليكا SIO2 ) ميباشند كه از دو لايه هسته و غلاف تشكيل شدهاند . نور در هسته فيبر نوري انتشار مييايند و غلاف به دليل آنكه ضريب شكست پايينتري دارد ، با توجه به انكسار كلي به عنوان حصاري از خارج آن ميگردد .
اما نور تنها حامل (Carrier) اطلاعات ميباشد ( نه خود آن ) بنابراين ميبايست روي آن عمل مدولاسيون (Modulation) انجام گيرد . مدولاسيون به معني تغيير از مشخصههاي حامل ( در اينجا دامنه يا شدت نور ) متناسب با اطلاعات است . در سامانههاي مخابراتي نوري اين عمل توسط نيمههاديهاي ليزري ميگيرد .
علاوه بر نيمههاديهاي ليزري ، آشكارسازهاي نوري (Photo detector) نيز نقش مهمي در ايجاد ارتباط از طريق فيبر نوري دارند . آشكارسازهاي نوري عمل تبديل انرژي نوراني را به انرژي الكتريكي انجام ميدهند .
اما همانگونه كه اشاره شد ، ظرفيت انتقال فيبرهاي نوري بسيار زياد است . براي استفاده بهينه از چنين ظرفيتي وسايلي بنام ادغامكننده (Multi plexer) در دو انتهاي خط ارتباطي قرار ميدهند . ادغامكنندهها عمل چيدن كانالها را در محيط انتقال ( در اينجا فيبر نوري ) به نحوي كه مجدداً قابل تفكيك از يكديگر باشند ، انجام ميدهند . ادغامكنندهها همچنين امكان قرار گرفتن كانالهايي كه شكل اطلاعات آنها متفاوت است ( مثل دادهها ، مكالمهها ، صوت و تصوير ) در يك محيط انتقال فراهم ميآورند .
ارسال اطلاعات به مركز ( تلهمتري ) ارسال اطلاعات به مسافتهاي طولاني معمولاً توسط امواج راديويي ، الكترومغناطيسي ، سيم ، فيبر نوري و نمايش آنها در يك نقطه جهت نظارت و كنترل تجهيزات شبكه فشار قوي را تله متري گويند .
جهت ارسال اطلاعات هر ايستگاه به مركز تجهيزات زير نياز ميباشد . ( تجهيزات تله متري كه بايد در محل پست نصب گردد ) :
1. پايانه راه دور RTU 2. واسطه ولتاژ بالا HVI 3. مارشلينگ راك Marshaling rack 4. شارژ 48 ساعته مستقيم 48 V DC 5. باتري 6. وسايل مخابراتي
در يك سيستم تله متري تمامي وروديهاي آنالوگ به پايانه راه كه دور از طريق كابين واسطه HVI شامل تعدادي ترانسديوسرهاي وات ، وار و ترانسديوسرهاي ولتاژ ميباشند انجام ميگيرد . مقادير ديجيتال بطور مستقيم از كابين مارشلبنگ راك به كابين پايانههاي راه دور انجام ميگيرد . خروجي هاي راه دور از طريق رلههاي موجود در كابين ولتاژ بالا انجام ميگيرد . مجموعه پايانه راه دور و واسطه ولتاژ بالا با يكديگر اينترفيس بين سيستم مركز و شبكه الكتريكي هستند .
پايانههاي راه دور سيستم ديسپاچينگ سه قسمت يعني مدارهاي واسطه ، پايانههاي و مركز كنترل را شامل ميشود . مدارهاي واسطه شامل تجهيزاتي هستند كه براي ارتباط ايستگاهها با پايانهها بكار ميروند . پايانهها با توجه به اينكه در سيستمهاي ديسپاچينگ به تعداد زيادي از آنها وجود دارد و درصد بالاي هزينه پايانهها نسبت به هزينه كل سيستم ديسپاچينگ از اهميت بالايي برخوردار هستند .
براي انتقال اطلاعات از پايانههاي دور دست به مراكز كنترل از روش هاي مختلفي جهت برقراري ارتباط استفاده ميگردد كه به دو صورت عمده ميتوان به دو روش زير اشاره نمود :
الف) روش آزاد : در سيستم مبتني بر روش آزاد ، پايانه ، تقاضاي فرستادن اطلاعات به مركز را مينمايد و چنانچه كانال مخابراتي آماده باشد ، انتقال اطلاعات انجام ميگيرد .
ب) روش نوبتي: در سيستم مبتني بر روش نوبتي ، كامپيوتر ايستگاه مركزي به نوبت از پايانهها ، سوال مينمايد كه آيا اطلاعاتي براي فرستادن دارند يا خير؟ چنانچه پايانهها اطلاعاتي براي فرستادن داشته باشند آنرا ارسال ميدارند وگرنه جواب منفي ميدهند .
در پي برقرار شدن ارتباط با استفاده از هر يك از روشهاي نوبتي يا آزاد ميتوان يكي از دو طريقه زير را جهت انتخاب و ارسال مقادير به ايستگاه مركزي برگزيد :
الف) فرستادن تمامي اطلاعات پايانه پايانه در اين حالت تمامي مقادير اندازهگيري شده را اعم از اينكه نسبت به مقادير قبلي خويش تغيير كرده باشند يا خير ارسال ميدارند . ب) فرستادن اطلاعات تغييركرده پايانه در اين حالت اطلاعات جاري را با اطلاعات قبلي مقايسه نموده و چنانچه تغييراتي بيشتر از يك حد متعارف داشته باشند ، آنها را به مركز ارسال ميدارد .
دو نوع ارسال اطلاعات داريم :
1- مقادير اطلاعات پيام آن اطلاعاتي است كه گاه و بيگاه بوسيله كاربر تقاضا ميشود مثل اتفاقات ، پارامترهاي رلههاي حفاظتي و بقيه مواردي كه نياز به پاسخگويي و ارسال ندارد . مقادير اطلاعات ، آن مقاديري هستند كه بهوسيله تجهيزات خاصي بطور دائم اندازهگيري و ارسال ميگردند .
عملكرد سيستم كنترل از راه دور شبكه برق بصورت بيدرنگ است . ( به اين معني كه پاسخ زماني سيستم نسبت به پيشامدها بسيار سريع است ) در حالي كه انتقال اطلاعات در محيطهاي با نويز بالا و سرعت كم انجام ميشود . در چنين شرايط پروتكل انتقال اطلاعات بايد از مشخصات ويژهاي برخوردار باشد . پروتكل ارتباطي مراكز ديسپاچينگ هيتاچي HDLC ميباشد .
پايانه (RTU) : سيستم ميكروپروسسوري نصب شده در محل نيروگاهها و پستهاست كه از يكسو اطلاعات آنها را جمعآوري كرده و به مركز كنترل ارسال ميكند و از سوي ديگر فرمانهاي كنترل مركز را به پست هاي و نيروگاهها اعمال ميكند .
به منظور جمعآوري اطلاعات مورد نياز شبكه و اعمال فرمانهاي مورد درخواست مركز كنترل ملي و منطقهاي لازم است پايانه مدولهاي زير را داشته باشد . - مدول اصلي : شامل سختافزار و نرمافزار لازم به منظور جمعآوري اطلاعات از مدولهاي ورودي ، اعمال فرمان به مدولهاي خروجي ، نگهداري اطلاعات در پايگاه اطلاعاتي ، هسته نرمافزاري چندكاره زمان بيدرنگ و نرمافزار تبادل اطلاعات با مركز ميباشد .
- مدول واسطه مخابراتي : شامل سختافزار و نرمافزار لازم به منظور انجام لايههاي اول و دوم پروتكل مخابراتي - مودم : به منظور مدولاسيون و دمدولاسيون سيگنال خط مودم وسيلهاي است كه اطلاعات ديجيتال را به فرم مناسب جهت انتقال از طريق خط انتقال اطلاعات تغيير ميدهد و بالعكس سيگنال را از خط دريافتكرده و سيگنال اطلاعاتي مورد نياز را جدا نموده و تحويل سيستم پردازشگر اطلاعات ميدهد . - مدول ورودي ديجيتال ( DI ): به منظور جمعآوري اطلاعات مربوط به وضعيت آلارم ها - MTE : به منظور در هم آميختن و جدا سازي سيگنالهاي صحبت و داده - مبدل ورودي آنالوگ ( AI ): به منظور جمعآوري اطلاعاتي از قبيل ولتاژ ، توان اكتيو و راكتيو - مدول خروجي ديجيتال ( DO ): به منظور اعمال فرمانهاي مربوط به باز و بستهكردن كليدها
2- جمعآوري و پردازش اطلاعات پايانه متناوباً اطلاعات پست يا نيروگاه نصبشده در آن را جمعآوري ميكند . اين اطلاعات توسط مدولهاي ورودي آنالوگ و ديجيتال قابل دسترسي بوده و شامل موارد ذكرشده در زير ميباشد :
1. اطلاعات ديجيتال :اين اطلاعات شامل وضعيت كليدها، تپ ترانسها ويا آلارمهاي تجهيزات پست ميباشند. 2. اطلاعات آنالوگ : اين اطلاعات شامل مقادير ولتاژ، توان اكتيو و توان راكتيو ميباشد . اين اطلاعات توسط پايانه جمعآوري ميگردند و در صورت درخواست مركز براي آن ارسال ميگردند . به طور معمول در يك سيستم جمعآوري اطلاعات هنگامي كه مقادير اندازهگيري شده از پايانه به ايستگاه مركزي مخابره گشتند ، عمليات زير توسط پردازنده هاي مركزي انجام ميگيرد : أ. مقادير مخابرهشده به واحدهاي مهندسي تبديل ميگردند. ب. مقادير مهندسي بند ( الف ) در پايگاه اطلاعاتي نوشته ميشوند . ت. تمام مقادير بند ( ب ) در چهارچوب حدود تعيينشده توسط مركز كنترل مورد بررسي و بازبيني قرار ميگيرند. ث. براي آن دسته از مقادير بند ( ت ) كه خارج از حدود تعيينشده باشند يك سري برنامههاي نرمافزاري خاص فعال ميشوند و نتيجه به اطلاع كاركنان مركز كنترل رسانيده ميشود . ساختار پايانههاي راه دور ( RTU ) هر پايانه شامل يك واحد اصلي و يك واحد E & M ميباشد . واحدهاي اصلي شامل بردهاي تغذيه ، انتخاب خطوط، مودم ، تقويتكنندههاي وروديهاي ديجيتال ، مبدلهاي آنالوگ به ديجيتال (A/D) ديگر بردهاي لازم ميباشد .
واسطه ولتاژ بالا
تجهيزات واسطه ولتاژ بالا HVI تجهيزاتي هستند كه بين سيستم اسكادا و تجهيزات ايستگاه قرار ميگيرند . اين تجهيزات عبارتند از رله هاي واسط و ترانسديوسرها . بطور كلي دو آلترناتيو براي اينترفيس بين تجهيزات ايستگاه و پايانه راه دور وجود دارد كه بطور مختصر در زير توضيح داده شده است :
آلترناتيوب الف) استفاده از يك سيستم متمركز
در اين روش تمامي تجهيزات مورد نياز HVI ( شامل ترانسديوسرها و رلههاي واسط كنترلي ) در يك يا چند تابلو جمعآوري ميشود و محل قرارگرفتن اين تابلو معمولاً مارشلينگ راك و پايانه ميباشد . در اين روش مارشلينگ راك شامل نقاط زير خواهند شد :
- نقاط اندازهگيري
مقادير جريان از خروجي CT و مقادير ولتاژ خروجي PT
- نقاط كنترلي
كنتاكتهاي مربوط به رلههاي كنترل در طرف HVI تابلو مارشلينگ راك و نقاط به فرمان بوبين رلههاي كنترل تجهيزات در طرف ايستگاه مارشلينگ قرار خواهند داشت .
- نقاط وضعيت
نقاط مربوط به وضعيت كليدها ، سكسيونرها ، آلارمها و ساير تجهيزات مد نظر ، مستقيماً از طرف ايستگاه به تابلو مارشلينگ راك وصل خواهند شد .
آلترناتيوب ب) استفاده از يك سيستم گسترده ( DHVI )
در اين روش تجهيزات HVI در طرف ايستگاه بصورت گسترده نصب ميشود كه به اين روش Distributed HVI گويند . در اين حالت تجهيزات HVI مانند رله هاي واسطه كنترلي ترانسديوسرها و غيره پراكنده در تابلوهاي مختلف در ايستگاه نصب ميشوند . در اين روش مارشلينگ راك شامل نقاط زير خواهد شد :
- نقاط اندازه گيري
در اين روش از نقاط اندازهگيري سيمهاي رابط بجاي آن كه مستقيماً از خروجيهاي PT و CT به مارشلينگ راك سيمكشي شوند به ترانسديوسرهاي موجود يا نصبشده در تابلوهاي كنترل و حفاظت سيمكشي شده و خروجي ترانسديوسرها به مارشلينگ راك سيمكشي ميشوند.
- نقاط كنترلي
در اين روش نقاط مربوط به بوبين رلههاي واسط كنترلي به تابلو مارشلينگ راك سيمكشي ميشوند و رلههاي واسطه كنترلي در تابلوهاي كنترل نصب ميشوند
- نقاط وضعيت
همانند روش گذشته وضعيت كليدها ، سكسيونرها ، آلارمها و ساير تجهيزات مد نظر ، مستقيماً از طرف ايستگاه به تابلو مارشلينگ راك وصل خواهد شد .
يك HVI شامل قسمتهاي زير است :
رله براي خروجيهاي پايانه راه دور
مبدلهاي ولتاژ براي اندازهگيري ولتاژهاي آنالوگ
آشكارسازي شروع و توقف واحدهاي نيروگاه
مبدلهاي وات و وار براي اندازهگيري
رلههاي واسط كنترلي
جهت جدا نمودن پايانه از تجهيزات ايستگاه در موقع فرمان از راه دور نياز به نصب رلههاي واسط كنترلي (TIR) ميباشد . رلههاي واسط كنترلي پايانه فعال شده و از طريق كنتاكتهاي مربوطه فرمان لازم را به تجهيز مورد نظر صادر ميكند . با توجه به اينكه HVI بصورت گسترده خواهد بود ، محل فيزيكي نصب رلهها با توجه به شرايط ايستگاه مشخص ميشود .
ترانسديوسرهاي الكتريكي
ترانسديوسرهاي بكار رفته در صنعت برق ، اغلب از نوع ترانسديوسر با خروجي جريان CD ميباشد كه به عنوان منبع جريان براي تغذيه سيستم جانبي كه در فواصل دور نصب شدهاند بكار ميروند .
ـ ترانسديوسر ولتاژ : ترانسديوسر ولتاژ يك وسيلهي اندازهگيري است كه نتيجه اندازهگيري ولتاژ متناوب ورودي را بصورت جريان يا ولتاژ مستقيم در خروجي ظاهر ميكند . اين دستگاه بيشتر در نيروگاهها و پستهاي فشار قوي مورد استفاده قرار ميگيرد . معمولاً در ترانسديوهاي موجود خروجي از نوع جريان مستقيم بوده و محدوده تغييرات جريان مذكور متغيير و بستگي به مورد استفاده و بار خروجي دارد . در ترانسديوسرها اين محدود بين 4 تا 20 ميليآمپر براي ورودي صفر تا 110 و يا 100 ولت AC ميباشد . در ايستگاههاي انتقال اين ترانسديوسرها براي اندازهگيري ولتا خطوط ، باسها و ولتاژ ثانويه ترانسها بكار ميروند . در اين ترانسديوسرها روي PT نبايد از 2VA تجاوز نمايد .
ـ ترانسديوسر جريان : ترانسديوسر جريان نيز مانند ترانسديوسر ولتاژ ، وسيلهاي است كه جريان متناوب را به جريان مستقيم (DC) متناسب تبديل ميكند و اغلب در نيروگاهها و پستهاي فشار قوي مورد استفاده قرار ميگيرد . جرياني كه از خطوط فشار قوي ميگذرد بسيار ميباشد . لذا اين جريان توسط ترانس جريان به نسبت معيني كاهش داده شده و به دستگاه اعمال ميشود .
ـ ترانسديوسر توان اكتيو و راكتيو : ترانسديوسر توان اكتيو و راكتيو وسيلهاي براي تبديل مقدار توان اكتيو و راكتيو به جريان يا ولتاژ مستقيم ميباشد كه در نمونههاي موجود كه در شبكههاي توليد و انتقال نصبشده ، اين ترانسديوسر اغلب خروجي جريان مستقيم متناسب با توان ورودي دارند . ورودي اين دستگاه ولتاژ و جريان لحظهاي متناوب است كه معمولاً ترانس ولتاژ PT و CVT و ترانس جريان CT به مقادير كوچكتر تبديل شده و به دستگاه اعمال ميشود . جريان خروجي بايد بطور خطي متناسب با توان اكتيو و يا راكتيو ورودي و مستقل از بار خروجي باشد .
ـ ترانسديوسر فركانس:ترانسديوسر فركانس كه معمولاً در نيروگاهها نصب ميشود جهت اندازهگيري فركانس شبكه بكار ميرود. ورودي آن ولتاژ و خروجي معمولاً جريان مستقيم است كه متناسب با فركانس ولتاژ ورودي ميباشد . تغييرات فركانس ورودي قابل پذيرش دستگاه براي شبكه ايران معمولاً بين 45 تا 55 هرتز و محدوده جريان خروجي با توجه به ورودي مي تواند يكي از مقادير استاندارد باشد . جريان خروجي كاملاً مستقل از بار خروجي است .
ـ ترانسديوسر ضريب قدرت : از اين نوع ترانسديوسر جهت اندازهگيري ضريب قدرت سيستم سهفاز سه سيمه متعادل استفاده ميشود . ضريب قدرت از نسبت بين توان اكتيو (P) و توان ظاهري (S) مطابق با فرمول Cos=P/S اندازهگيري ميشود داراي يك ورودي جريان و يك ورودي ولتاژ كه از طريق CT و PT به ترانسديوسر متصل ميگردند .
ـ ترانسديوسر مقاومتي : براي تعيين وضعيت تپ ترانس روشهاي متعددي وجود دارد . در صورتيكه براي تعيين وضعيت تپ ترانس از روش آنالوگ استفاده ميشود . از يك ترانسديوسر مقاومت ( مبدل مقاومت به جريان ) استفاده ميگردد . بدين ترتيب كه با تغيير تپ ترانس مقدار يك مقاومت متغير كه از لحاظ مكانيكي با مكانيزم تپ چنجر درگير است ، نيز تغيير ميكند . با استفاده از يك ترانسديوسر مقاومت ميتوان وضعيت تپ ترانس را به جريان در حد ميليآمپر تبديل كرده و به پايانه انتقال داده و از آنجا به مركز كنترل ارسال نمود .
ـ ترانسديوسر انرژي : ترانسديوسر انرژي جهت اندازهگيري انرژي مورد استفاده قرار ميگيرد و سيگنال آنالوگ ورودي DC را نبديل به پالسهاي متناسب با ورودي در خروجي مي نمايد .
منبع تغذيه
سيستم HVI/RYU نياز به تغذيه 18 ولت ثابت دارد . براي تامين اين انرژي نياز به باتري شارژر و تعدادي باتري ميباشد كه در هر پست موجود ميباشد .
مارشلينگ راك
تابلويي است كه سيگنال هاي ورودي و خروجي پست يا نيروگاه ها كه مورد نياز پايانه راه دور مي باشند در آن جمعآوري شده و از طريق ترمينال تعبيه شده در آن در اختيار پايانه قرار ميگيرد .
در حال حاضر با اجراي كابلكشيهاي بسيار حجيم ، اطلاعات مربوط به اندازهگيريها وضعيت تجهيزات ، هشدارها و فرمانها در داخل ايستگاه به نقاط مناسب هدايت ميشوند تا اطلاعات مربوط به ايستگاه فشار قوي در دسترس قرار گيرد .
تجهيزات واسطه ولتاژ بالا HVI تجهيزاتي هستند كه بين سيستم اسكادا و تجهيزات ايستگاه قرار ميگيرند . اين تجهيزات عبارتند از رله هاي واسط و ترانسديوسرها . بطور كلي دو آلترناتيو براي اينترفيس بين تجهيزات ايستگاه و پايانه راه دور وجود دارد كه بطور مختصر در زير توضيح داده شده است :
آلترناتيوب الف) استفاده از يك سيستم متمركز
در اين روش تمامي تجهيزات مورد نياز HVI ( شامل ترانسديوسرها و رلههاي واسط كنترلي ) در يك يا چند تابلو جمعآوري ميشود و محل قرارگرفتن اين تابلو معمولاً مارشلينگ راك و پايانه ميباشد . در اين روش مارشلينگ راك شامل نقاط زير خواهند شد :
- نقاط اندازهگيري
مقادير جريان از خروجي CT و مقادير ولتاژ خروجي PT
- نقاط كنترلي
كنتاكتهاي مربوط به رلههاي كنترل در طرف HVI تابلو مارشلينگ راك و نقاط به فرمان بوبين رلههاي كنترل تجهيزات در طرف ايستگاه مارشلينگ قرار خواهند داشت .
- نقاط وضعيت
نقاط مربوط به وضعيت كليدها ، سكسيونرها ، آلارمها و ساير تجهيزات مد نظر ، مستقيماً از طرف ايستگاه به تابلو مارشلينگ راك وصل خواهند شد .
آلترناتيوب ب) استفاده از يك سيستم گسترده ( DHVI )
در اين روش تجهيزات HVI در طرف ايستگاه بصورت گسترده نصب ميشود كه به اين روش Distributed HVI گويند . در اين حالت تجهيزات HVI مانند رله هاي واسطه كنترلي ترانسديوسرها و غيره پراكنده در تابلوهاي مختلف در ايستگاه نصب ميشوند . در اين روش مارشلينگ راك شامل نقاط زير خواهد شد :
- نقاط اندازه گيري
در اين روش از نقاط اندازهگيري سيمهاي رابط بجاي آن كه مستقيماً از خروجيهاي PT و CT به مارشلينگ راك سيمكشي شوند به ترانسديوسرهاي موجود يا نصبشده در تابلوهاي كنترل و حفاظت سيمكشي شده و خروجي ترانسديوسرها به مارشلينگ راك سيمكشي ميشوند.
- نقاط كنترلي
در اين روش نقاط مربوط به بوبين رلههاي واسط كنترلي به تابلو مارشلينگ راك سيمكشي ميشوند و رلههاي واسطه كنترلي در تابلوهاي كنترل نصب ميشوند
- نقاط وضعيت
همانند روش گذشته وضعيت كليدها ، سكسيونرها ، آلارمها و ساير تجهيزات مد نظر ، مستقيماً از طرف ايستگاه به تابلو مارشلينگ راك وصل خواهد شد .
يك HVI شامل قسمتهاي زير است :
رله براي خروجيهاي پايانه راه دور
مبدلهاي ولتاژ براي اندازهگيري ولتاژهاي آنالوگ
آشكارسازي شروع و توقف واحدهاي نيروگاه
مبدلهاي وات و وار براي اندازهگيري
رلههاي واسط كنترلي
جهت جدا نمودن پايانه از تجهيزات ايستگاه در موقع فرمان از راه دور نياز به نصب رلههاي واسط كنترلي (TIR) ميباشد . رلههاي واسط كنترلي پايانه فعال شده و از طريق كنتاكتهاي مربوطه فرمان لازم را به تجهيز مورد نظر صادر ميكند . با توجه به اينكه HVI بصورت گسترده خواهد بود ، محل فيزيكي نصب رلهها با توجه به شرايط ايستگاه مشخص ميشود .
ترانسديوسرهاي الكتريكي
ترانسديوسرهاي بكار رفته در صنعت برق ، اغلب از نوع ترانسديوسر با خروجي جريان CD ميباشد كه به عنوان منبع جريان براي تغذيه سيستم جانبي كه در فواصل دور نصب شدهاند بكار ميروند .
ـ ترانسديوسر ولتاژ : ترانسديوسر ولتاژ يك وسيلهي اندازهگيري است كه نتيجه اندازهگيري ولتاژ متناوب ورودي را بصورت جريان يا ولتاژ مستقيم در خروجي ظاهر ميكند . اين دستگاه بيشتر در نيروگاهها و پستهاي فشار قوي مورد استفاده قرار ميگيرد . معمولاً در ترانسديوهاي موجود خروجي از نوع جريان مستقيم بوده و محدوده تغييرات جريان مذكور متغيير و بستگي به مورد استفاده و بار خروجي دارد . در ترانسديوسرها اين محدود بين 4 تا 20 ميليآمپر براي ورودي صفر تا 110 و يا 100 ولت AC ميباشد . در ايستگاههاي انتقال اين ترانسديوسرها براي اندازهگيري ولتا خطوط ، باسها و ولتاژ ثانويه ترانسها بكار ميروند . در اين ترانسديوسرها روي PT نبايد از 2VA تجاوز نمايد .
ـ ترانسديوسر جريان : ترانسديوسر جريان نيز مانند ترانسديوسر ولتاژ ، وسيلهاي است كه جريان متناوب را به جريان مستقيم (DC) متناسب تبديل ميكند و اغلب در نيروگاهها و پستهاي فشار قوي مورد استفاده قرار ميگيرد . جرياني كه از خطوط فشار قوي ميگذرد بسيار ميباشد . لذا اين جريان توسط ترانس جريان به نسبت معيني كاهش داده شده و به دستگاه اعمال ميشود .
ـ ترانسديوسر توان اكتيو و راكتيو : ترانسديوسر توان اكتيو و راكتيو وسيلهاي براي تبديل مقدار توان اكتيو و راكتيو به جريان يا ولتاژ مستقيم ميباشد كه در نمونههاي موجود كه در شبكههاي توليد و انتقال نصبشده ، اين ترانسديوسر اغلب خروجي جريان مستقيم متناسب با توان ورودي دارند . ورودي اين دستگاه ولتاژ و جريان لحظهاي متناوب است كه معمولاً ترانس ولتاژ PT و CVT و ترانس جريان CT به مقادير كوچكتر تبديل شده و به دستگاه اعمال ميشود . جريان خروجي بايد بطور خطي متناسب با توان اكتيو و يا راكتيو ورودي و مستقل از بار خروجي باشد .
ـ ترانسديوسر فركانس:ترانسديوسر فركانس كه معمولاً در نيروگاهها نصب ميشود جهت اندازهگيري فركانس شبكه بكار ميرود. ورودي آن ولتاژ و خروجي معمولاً جريان مستقيم است كه متناسب با فركانس ولتاژ ورودي ميباشد . تغييرات فركانس ورودي قابل پذيرش دستگاه براي شبكه ايران معمولاً بين 45 تا 55 هرتز و محدوده جريان خروجي با توجه به ورودي مي تواند يكي از مقادير استاندارد باشد . جريان خروجي كاملاً مستقل از بار خروجي است .
ـ ترانسديوسر ضريب قدرت : از اين نوع ترانسديوسر جهت اندازهگيري ضريب قدرت سيستم سهفاز سه سيمه متعادل استفاده ميشود . ضريب قدرت از نسبت بين توان اكتيو (P) و توان ظاهري (S) مطابق با فرمول Cos=P/S اندازهگيري ميشود داراي يك ورودي جريان و يك ورودي ولتاژ كه از طريق CT و PT به ترانسديوسر متصل ميگردند .
ـ ترانسديوسر مقاومتي : براي تعيين وضعيت تپ ترانس روشهاي متعددي وجود دارد . در صورتيكه براي تعيين وضعيت تپ ترانس از روش آنالوگ استفاده ميشود . از يك ترانسديوسر مقاومت ( مبدل مقاومت به جريان ) استفاده ميگردد . بدين ترتيب كه با تغيير تپ ترانس مقدار يك مقاومت متغير كه از لحاظ مكانيكي با مكانيزم تپ چنجر درگير است ، نيز تغيير ميكند . با استفاده از يك ترانسديوسر مقاومت ميتوان وضعيت تپ ترانس را به جريان در حد ميليآمپر تبديل كرده و به پايانه انتقال داده و از آنجا به مركز كنترل ارسال نمود .
ـ ترانسديوسر انرژي : ترانسديوسر انرژي جهت اندازهگيري انرژي مورد استفاده قرار ميگيرد و سيگنال آنالوگ ورودي DC را نبديل به پالسهاي متناسب با ورودي در خروجي مي نمايد .
منبع تغذيه
سيستم HVI/RYU نياز به تغذيه 18 ولت ثابت دارد . براي تامين اين انرژي نياز به باتري شارژر و تعدادي باتري ميباشد كه در هر پست موجود ميباشد .
مارشلينگ راك
تابلويي است كه سيگنال هاي ورودي و خروجي پست يا نيروگاه ها كه مورد نياز پايانه راه دور مي باشند در آن جمعآوري شده و از طريق ترمينال تعبيه شده در آن در اختيار پايانه قرار ميگيرد .
در حال حاضر با اجراي كابلكشيهاي بسيار حجيم ، اطلاعات مربوط به اندازهگيريها وضعيت تجهيزات ، هشدارها و فرمانها در داخل ايستگاه به نقاط مناسب هدايت ميشوند تا اطلاعات مربوط به ايستگاه فشار قوي در دسترس قرار گيرد .
+ نوشته شده در پنجشنبه هفتم بهمن ۱۳۸۹ ساعت 17:55 توسط nepo
|
بهترینها برای شما بهترین، هرآنچه در مورد رشته فاخر برق و گرایشات متعدد آن میخواهید را در این وبنوشت بیابید